ایران پرسمان

آخرين مطالب

سرمقاله اطلاعات/ برائت و صحّت يادداشت

سرمقاله اطلاعات/ برائت و صحّت
  بزرگنمايي:

ایران پرسمان - سرمقاله اطلاعات/ برائت و صحّت
١
٠
اطلاعات / « برائت و صحّت » عنوان یادداشت روزنامه اطلاعات به قلم سید مسعود رضوی است که می‌توانید آن را در ادامه بخوانید:
در موضوع قضا و کیفر، مبنای دیگری که در فقه و حقوق بسیار مورد تأکید بوده و هست، قاعده برائت است و نیز اصل عام و شامل لاضرر که اساس قواعد عام و قوانین است و احکام فراوان و مصلحانه بسیاری بر اساس آن استخراج می‌شود. امروزه که فقه و قواعد آن در پاسخگویی به مسائل حقوقی پیچیده و فتاوی فقهی نوظهور به میدان آمده و مبنای قانون قرار گرفته، این قواعد می‌تواند راهگشا باشد.‏
‏ اصل برائت و قاعده درء، حکمت و اهمیت زیادی در فتاوای فقهی و امور قضایی داشته و جانب بخشنده و کریمانه شریعت را بر سخت‌گیری و غیظ و جزا رجحان داده است. یک جامعه دینی بر مبنای تجربه مدینه محمدی(ص) بر تلائم و تساهل اخلاقی بنا شده و مبانی حکیمانه و اندرزگرانه، مردم را در برابر تعصب و سخت‌گیری و حتی کوته‌نظری و قدرت‌نمایی محافظت می‌کند. در واقع اگر خطایی بخشوده شود یا نادیده گرفته شود بهتر است تا بی‌گناهانی به جرایم ناکرده یا به دعوی و شبهه، کیفر و تعزیر شوند یا جریمه و مصادره اموال در مورد آنان به جریان افتد. در این زمینه اخبار موثق و دلایل مؤکّد در منابع فقه و براهین و تجارب قانونی فراوان است؛ تمام تجربه‌های مفید و احتجاجات و آموزش‌های حقوق پیشرفته به ما می‌آموزد که درباب آنچه حریم خصوصی قلمداد می‌شود کمتر کنکاش و تجسس شود. بهتر است تا به شواهد مبهم و خبر واحد و دعویهایی که منشاء شرّ است و تالی فاسد هم کم ندارد، میدان داده نشود و حق‌الناس زایل و ضایع نگردد. ‏
اگر به این قواعد و اصول پایبند نباشیم، زندانها وافر و پرونده‌ها موفور و مردم و مراجعان مضطر از نتیجه بعید و دور از انتظار خواهند شد. اثر و آثار قواعدی مثل لاضرر، اصل صحت و برائت، تکیه بر بینه، و نیز قاعده درء آنقدر اثربخش و بزرگ است که می‌تواند گره‌ از کار فروبسته قضا بگشاید و این همه سخت‌گیری و کیفر را به بخشش و تربیت احاله نماید. ‏
تمام قضات و بازپرسان و بازجویان و حتی بخشی از ضابطان که در تشکیل پرونده و جهت گیری و ثبت اقاریر و ضبط گواهان و اسناد نقش دارند باید این نکته را نصب العین قرار دهند که این قواعد، از جمله، قاعده درء و اصل برائت در تمام موارد شبهه می‌تواند اعمال شود و سخت‌گیری و مقدس مآبی نباید زندگیها را دچار عسر و حرج، حبس و حد، یا تعزیر و تهدید نماید و تن مسلمان یا غیرمسلمان را بلرزاند.‏
‏ اگر حاکم شرع و قاضی در هنگام رسیدگی به پرونده متهمین، در اثبات جرم دچار شبهه شود و یا دریابد که متهم در هنگام ارتکاب جرم نسبت به وجود حکم شرعی و یا در تشخیص موضوع آن حکم، با شبهه مواجه بوده است دیگر نباید بر اساس انصاف و وجدان یا شرع و فقه، جرمی به متهم نسبت داد یا کیفر و تعزیر و حدی برایش جاری ساخت. ‏
درست است که شریعت اسلام در جای خود دارای مجازات و کیفر هم هست، اما اصل بر این است که اسلام دین رأفت و شریعت اخلاق و مرحمت است. مذهب ما شریعت سهله و سمحه است و به اندک شبهه‌ای جوان و پیر را به گوشه زندان نمی‌افکند، کسی را به شبهه و خطا تعزیر و تازیانه نمی‌کوبد، انسانها را اشرف موجودات و عیال الله می‌پندارد. حتی فقهای عظیم الشأن بسیاری بوده‌اند که احکام اعدام و سنگسار و بسیاری از شداید را در زمان غیبت امام
معصوم (ع) جاری نکرده یا بنا به احتیاط بلااجرا دانسته‌اند. ‏
تمام مقررات شرعی و فقهی و نیز عرفی و قانونی، کفه برائت متهم را سنگین‌تر دانسته و در روایت از رسول گرامی حضرت مصطفی (ص) است که فرمودند: «اگر حاکم درعفو متهم خطا نماید بهتر از آن است که در کیفرش دچار خطا شود». پیامبر برای رعایت انصاف و جاری‌ساختن عدل و حفاظت از ناموس و جان و حقوق و آزادی‌های مردم، اینچنین احتیاط می‌فرمود. ‏
همچنان که حضرت امیرالمؤمنین علی مرتضی (ع) چندین مورد خشم و خروشی بر صحابیان و اطرافیان گرفتند که چرا بر خطا و گناه مسلمانی چشم‌پوشی نکرده و پیشگام گواهی شده‌اند. روایت مشهوری از امام اول هست که از سوی پیامبر (ص) مأمور شد تا برای تفحص در مفسده‌ای به خانه‌ای روانه شود. اطاعت کرده و رفتند و بازگشتند. به پیامبر اکرم عرض کردند یا رسول‌الله من چیزی ندیدم. در محل مذکور چشمان خود را بستند تا هم اطاعت امر رسول را کرده و هم گواهی‌‌ای که موجب اتخاذ احکام شدید باشد ندهند، و امثال این احکام در قضاء امیرالمؤمنین هم هست و متعدّد بیان شده است.‏


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

موانع پرتابل جهت متوقف کردن سریع خودروها

آئین متفاوت بازگشایی حافظیه بعد از کرونا

اختراع وسیله‌ای جالب و عجیب برای پخش امواج صوت

در چنین روزی؛ آغاز مجدد جنگ شهرها از سوی عراق در اوج جنگ تحمیلی

آیا می‌دانستید که ایلان ماسک، مربی پرورش ذهن داشته؟

یک مطالعه دیگر ثابت کرد بهبودیافتگان کرونا، ناقل نیستند

«آدم باید اهل خوشبختی‌های کوچک باشد» نوشته عرفان نظرآهاری

واکنش محسن رضایی به تجمع مردم در غیزانیه اهواز

تجلیل مراجع تقلید از خدمات لاریجانی در مجلس

ماجرای حمله خودروی انتحاری به محل حضور حاج قاسم

مقام ارشد سپاه: دوره حضور آمریکایی‌ها در منطقه رو به پایان است

جزییاتی تازه درباره شبکه فساد خودرو

روایتی از تمام رنج‌های «شیخ زکزاکی» در زندان‌های نیجریه

طرح تروریستی داعش به بن‌بست خورد

وزیر کشور ترکیه بدون اجازه وارد خاک سوریه شد

نماز خواندن در این 15 مکان کراهت دارد

خبر خوش برای جاماندگان سهام عدالت

ورود شورای نگهبان به ماجرای حذف 4 صفر از پول ملی

ادغام 2 بانک در بانک سپه نهایی شد

برای خرید خودرو الزام چک صیاد برداشته شد

تهدیدی از جنس کرونا برای موز

چگونه سهام عدالت خود را بفروشیم ؟

2 واکسن جدید کرونا وارد مرحله آزمایشات انسانی شدند

بخشی از کتاب/ ثروت هر کس به اندازه‌ی رؤیاهایی است که در سر دارد‌

رأی الیوم: نفتکش‌های ایران بینی ترامپ را به خاک مالید

روایتی از کمک های محرمانه شهید سلیمانی به غزه

فیلم جدید منتشر شده از «کیم جونگ اون»

واکنش انصارالله به درخواست مشکوک آمریکا

وزیر بهداشت آلمان از پشت ترامپ در آمد

خشم علاوی از سفر وزیر دارایی عراق به عربستان

کلیپی دیدنی از یک عقاب عظیم الجثه!

ماجرای جالب تابلوی معروف ایتالیایی

4 نکته درباره درمان شناختی رفتاری توسط روان درمانگرها

دستور ارزی رئیس جمهور به همتی

قیمت جهانی نفت امروز 99/03/05

سرنوشت مبالغ دریافتی از متقاضیانی که در قرعه‌کشی برنده نمی‌ شوند

ارزان ‌ترین و گران ‌ترین بنزین جهان متعلق به کدام کشورها است ؟

احراز هویت الکترونیک مشمولان سهام عدالت از 8 خرداد

آرامش بازار مسکن تا دو ماه دیگر

ویژگی های فروش فوق العاده خودرو سایپا چیست ؟

سهامداران نگران نباشند ، اصلاح شاخص بورس طبیعی است

زنگ خطر تورم به صدا درآمد

عمر طولانی ویروس کرونا روی صفحه گوشی همراه

«کافکا در کرانه»؛ رمان محبوبی که انسان قرن 21 باید بخواند

نظر شورای نگهبان درباره حذف 4 صفر به‌زودی اعلام می‌شود

نقش ارتش در عملیات بیت المقدس

پیام محسن رضایی به نیروهای مقاومت

خباز: هنوز مجلس شروع نشده، عده‌ای خواب استیضاح رئیس‌جمهور را می‌بینند

فضلای قم به لاریجانی نامه نوشتند

جمله معروف آیت‌الله هاشمی بعد از فتح خرمشهر