ایران پرسمان

آخرين مطالب

«شوخی می‌کنید مسیو تانر»؛ روایتی از رابطه انسان با مکان انديشه

«شوخی می‌کنید مسیو تانر»؛ روایتی از رابطه انسان با مکان
  بزرگنمايي:

ایران پرسمان - ایرنا / شوخی می‌کنید مسیو تانر ، نوشته ژان پل دوبوآ Jean Paul Dubois نویسنده فرانسوی ساکن شهر تولوز است. این نویسنده متولد 1950میلادی بعد از تحصیل در رشته جامعه شناسی، به روزنامه‌نگاری روی آورد. از گزارشگری سرویس ورزشی یک روزنامه آغاز کرد و پس از آن مطالب سینمایی و حقوقی نوشت. در نهایت، از سال 1984، به گزارشگر و روزنامه نگار مجله معروف چپگرای فرانسه، نوول ابسرواتور تبدیل شد. از مجموعه مقالات او درباره آمریکا دو کتاب آمریکا نگرانم می‌کند (1996) و تا اینجا همه چیز در آمریکا روبه راه بود (2002) منتشر شدند. روش نوشتن این مقاله‌ها به داستان نزدیک است و تصویری تقریب منفی از آمریکا به دست می‌دهند.
دوبوآ اولین رمانش را سال 1984 منتشر کرد: گزارش روانکاوانه‌ی یک حس آشفته . او تاکنون بیش از هجده رمان، دو مجموعه داستان و سه کتاب نظری نوشته است. آثار او معمولا با استقبال خوب مخاطبان و منتقدان ادبی روبه رو شده و چند جایزه را برای او به ارمغان آورده اند؛ جایزه بزرگ طنز سیاه برای خبرم به دستتان می رسد (1991)، جایزه فرانس تلویزیون برای کندی و من (1996)، جایزه فمینا برای یک زندگی فرانسوی (2004) و جایزه الکساندر ویالات برای مورد سندر (2012). همچنین رمان میراث ، سال 2016، نامزد نهایی چند جایزه معتبر ادبی از جمله جایزه گنکور بود و سال 2019 هم رمان همه‌ی آدم ها یک جور زندگی نمی کنند این جایزه را به خود اختصاص داد. 

ایران پرسمان


شوخی می‌کنید مسیو تانر از بخش های کوتاه عمدتا یک صفحه ای تشکیل شده است که هر کدام عنوان مشخصی دارند؛ «حق قانونی»، «نامه»، «محضردار»، «ملاقات»، «جستجو» و ... . در نخستین بخش با عنوان «نامه» می‌خوانیم:
من به هیچ وجه مستعد ورود به چنین داستان هایی نبودم. به هیچ وجه. در تولوز زندگی می‌کردم، توی خانه‌ای دلپذیر، با معماری ساده و مطمئن. باغ، پیچیده در خود، شبیه گربه‌ای پیر و خوابیده، پر از درختان رونده‌ای بود که وسط مخمل سبز انبوه گیاهان کاشته شده بودند. شغلم راحت بود؛ مستندهایی می‌ساختم راجع به حیوانات و سریال‌هایی درباره‌ی ماهیگیری در رودخانه، برای شبکه‌های تلویزیونی خسته کننده و کم بیننده. درآمد متعارفی داشتم با کلی وقت آزاد. می‌توانستم قرن‌ها همین طور زندگی کنم، آسوده، با فیلم برداری از کار شاق زنبورعسل و صید اردک ماهی. با این همه، یک روز، این هستی آرامش بخش متلاشی شد. یک نامه سفارشی مأمور شد که جلوی در خانه ام جهنم را به من واگذار کند. (ص. 16)
آنچه شخصیت اصلی داستان «جهنم» می‌خواند آغاز مواجهه‌ای با آدم ها و اتفاقات غیرقابل پیش بینی است که زندگی آرام و مطمئن او را کاملا دگرگون می‌کند. خانه تانر جست‌وجوی آرامانشهری است که واقعیت ندارد، اما مایه تسلی می‌شود. شوخی می‌کنید مسیو تانر روایت انهدام و استحاله است. آدم‌ها می‌آیند و می‌روند و قرار است خانه‌ای ازپاافتاده نونوار شود، اما سروکله زدن با این و آن، صاحب خانه را زودتر از خانه می‌سازد. دوبوآ با طنز و زهرخند نشان می دهد که یک خانه چطور تشخص پیدا می‌کند و اگر بخواهد نفستان را بند می‌آورد.
شوخی می‌کنید مسیو تانر را نشر افق با ترجمه مترجم نام‌آشنا اصغر نوری در 192 صفحه و شمارگان یک‌هزار و 100 نسخه منتشر کرده است.
نوری متولد 1355 در تبریز در کنار کار ترجمه، به نمایشنامه‌نویسی و کارگردانی تئاتر نیز مشغول است. دانش آموخته کارشناسی در رشته زبان و ادبیات فرانسه و کارشناسی ارشد در رشته‌ کارگردانی تئاتر تحصیلات دانشگاهی خود را به اتمام رسانده، سالهاست با ترجمه رمان‌ها و نمایشنامه‌های نسل نوی نویسندگان و نمایشنامه‌نویسان فرانسوی، نقش پر رنگی در آشنا کردن ایرانیان با نویسندگان نسل اخیر فرانسه داشته است. آگوتا کریستف، پاتریک مودیانو، ژوئل اگلوف، بریژیت ژیرو، مارسل امه و دیدیه ون کولارت از جمله نویسندگانی هستند که اصغر نوری آثاری از آنها ترجمه کرده است.
نوری در این اثر نیز همانند بسیاری دیگر از ترجمه‌هایش با مقدمه‌ای تقریبا مفصل مخاطب را با نویسنده و زوایایی از اثر که حین ترجمه شناخته است، آشنا می‌کند:
شوخی می‌کنید مسیو تانر لایه‌ای ظاهری دارد که عبارت است از بازسازی پرماجرا و دردسرساز یک ملک اشرافی که از قواعد ژانر طنز سیاه پیروی می‌کند. شخصیت اصلی رمان بداقبالی‌ها و مصیبت‌های زیادی را از سر می‌گذراند، اما همه‌ی این موقعیت‌ها می‌تواند برای ما خنده‌دار باشد یا هم زمان خنده‌دار و اشک‌آور. دوبوآ یکی از اساتید مسلم این ژانر است و قبلا آثار موفق زیادی در این ژانر نوشته است. (ص.12)
مترجم در این مقدمه از دشواری‌های کار برگرداندن این اثر به زبان فارسی هم با مخاطب سخن می‌گوید: 
چالش اصلی من در ترجمه این کتاب، زبان و لحن آن بود. زبان راوی به رغم نزدیکی آشکار به زبان گفتار، لحنی فاضل مآبانه و کنایه‌آمیز دارد. مدام در حال طعنه‌زدن است و هیچ کس از نیش زبانش در امان نیست، حتی خودش. برای ساختن لحن این راوی، گوشه چشمی به زبان منشیانه‌ی آثار قدیم نثر فارسی داشته‌ام، گرچه همه‌ی تلاشم را کرده‌ام که از زبان گفتار دور نشوم. اما مسئله‌ی اصلی، زبان شخصیت‌های دیگر بود که به جز دو یا سه نفرشان هیچکدام فرانسوی نیستند و طبیعتا زبان فرانسه را درست به کار نمی‌برند همین امر بخش بزرگی از طنز رمان را تشکیل می‌دهد. (ص. 13)
نوری برای برآمدن از پس این چالش‌ دست به ابتکار زده است و برای یکی از شخصیت‌ها که به قول مترجم از معدود شخصیت های سالم، مثبت و عاقل داستان و هم غیرفرانسوی (اسپانیایی) است، از لهجه افغانی استفاده کرده است: «صاف روانه‌اید تو دیفار مسیو تانر. این آدم‌ها که در سیاه کار میَ‌کنن این‌ها گانگستر اَستن، آکروبات اَستن. مواظب باشید. مراقبت کنید». (ص. 24) و برای برخی دیگر از گویش‌ها و لحن هم ابتکاری چون استفاده آگاهانه از غلط‌های املایی تدبیر کرده است: «الگی نقرد. تو ساطل آشغال انداخته؟» (ص. 93) در کل آنچه پیش روی مخاطب قرار گرفته متن خوش‌خوان و روان با لحن و زبان امروزیست که خواندن اثر را لذت‌بخش می‌کند و آنطور که نویسنده اثر می‌خواسته طنز و زهرخند را با هم دارد.
ساختمان یکی از آخرین قلعه‌هایی بود که اختلاط جایی در آن نداشت. اینجا فقط سیمان بود و عرق مردانه. و کارها چنان طاقت فرسا بود که اول آدم را آب می‌کشیدند و بعد تا قطره‌ی آخر می‌چلاندند. دیگر چیزی نبودید جز نوعی حشره‌ی محکوم به ساختن یا مرمت صخره، حیوانی ماهر و عاری از همه‌ی دغدغه‌های لذت و تولیدمثل، زنبور سرخ کارگری که عرق می‌ریزد، خسته می‌شود، اما هرگز دست از کار نمی‌کشد. و شب، با استخوان‌های خرد و ماهیچه‌های گرفته، در چنان دل مردگی رخوت‌آوری فرو می‌روید که آرام می‌بردتان طرف خوابی اغمایی. ساختمان مردها را می‌شکند. شاید از این روست که در طولانی مدت، همه‌شان عجیب و غریب‌، بیمار یا نیمه دیوانه می‌شوند. (ص.88)

لینک کوتاه:
https://www.porsemannews.ir/Fa/News/291162/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

گفت‌وگو مهم‌ترین راه‌حل شناسایی چالش‌های خانواده است‌...

تست شخصیت؛ اولین کاری که در این شرایط انجام می دهید چیست؟

فرو رفتن ترسناک یک بزرگراه به اعماق دریا

مقبره صخره ای عجیب و باستانی در چین

بچه فکر میکنه عصای هری پاترو بهش دادن!

مهارت زندگی/ 5 راه‌ موثر در کاهش استرس و بهبود کیفیت زندگی

علاقه خنده‌دار یک خرس به خودرو‌های پارک شده!

رشته کوهی شگفت انگیز به نام مادر در آلاسکا

رونمایی از جدیدترین اثر ربات نقاش چینی

تشکیل ابرِ سلولی و وحشتناک در هنگام طوفان

تصادف شاخ به شاخ به دلیل سبقت ناشیانه

ایجاد 60 کارگاه فنی و حرفه‌ای روستایی تا دهه مبارک فجر در استان بوشهر

پایین ترین و بالاترین دماهای هستی

عرضه نانوپوشش سوپرآبگریز برای صنایع شیلات و انرژی

درختان اتفاقات اطراف شان را درک می‎ کنند؟

ارتباط زوال شناختی ناشی از پیری با یک پروتئین مهم در سلول‌های خونی

صوت/ دردسرهای آشپزی در فضا

احسان شریعتی از نسبت فلسفه و شریعتی گفت

دو خط کتاب/ سرنوشت تصمیم می‌گیرد که تو در زندگی چه کسی را ملاقات کنی

اگر نتوانم شاعری کنم...

«فلسفۀ پرندگان»؛ تاملی در زندگی فیلسوفان کوچک آسمان

صوت/ مثنوی خوانی- قسمت صد و سی و یکم- داستان عاقلی که خود را به دیوانگی زد!

سیاوشی: مدیریت وزارتخانه‌های کلیدی نباید به دست اشخاص تندرو بیفتد

شیخ: امیدوارم دوران احمدی‌نژاد در برخورد با منتقدانِ دولت تکرار نشود

پاسخ زاکانی به انتقادات: فقط 2 نفر را به مرکز پژوهش‌ها اضافه کردم

پیش‌بینی علی مطهری در مورد کابینه دولت رئیسی

نظر مهاجری درباره دولت سایه

پاسخ معاون روحانی به سوالی درباره حضور در کابینه رئیسی

بیانیه وزارت دادگستری آمریکا در توجیه توقیف وب‌سایت‌های ایرانی

واکنش رئیس‌جمهور به انتقادات از برگزاری و مشارکت 48 درصدی در انتخابات/ روحانی: اگر بخواهند همین امروز می توانیم تحریم را تمام کنیم

اختصاص اعتبار مناسب برای پروژه ای انسان محور در سال جاری

روحانی: صبح شنبه متوجه شدم رئیسی، رئیس جمهور است

دادستان کل کشور: قوه قضاییه با رفتن رئیسی تغییری نمی‌کند

واکنش رئیس مجلس به ادعای یک نماینده درباره تغییرات در بودجه

ادعای مقامات نظامی آمریکا درخصوص تلاش ناموفق ایران برای پرتاب ماهواره

رئیسی با روحانی در پاستور دیدار کرد

شنیده‌ها درباره حمله پهپادی ناموفق به مجموعه دارویی برکت

موضع‌ وزیر خارجه عربستان درباره دولت جدید ایران

انهدام تیم تروریستی ضد‌انقلاب در استان کردستان؛ 5 تروریست‌ به هلاکت رسیدند

نظرسنجی گالوپ؛ بایدن هنوز محبوب اکثر آمریکایی‌هاست

وساطت بین دمشق و واشنگتن، موضوع اصلی دیدار آتی پادشاه اردن با بایدن

اردوغان واکسن کرونای ملی ترکیه را «تُرکوواک» نامید

واکنش چین به عبور دوباره ناو آمریکایی از تنگه تایوان

سودان به شورای امنیت متوسل شد

مقاومت فلسطین مدت کوتاهی به میانجی‌ها مهلت داد

گلایه وزیر خارجه بحرین از بی‌اعتنایی دوحه به دعوت رسمی منامه

مشاور ارشد اشرف غنی: مناطق تحت کنترل طالبان را پس می‌گیریم

انفجار در قندهار 23 کشته و زخمی بر جای گذاشت

درگیری نمایندگان پارلمان کویت بر سر بودجه!

سرمقاله خراسان/ پشت پرده سقوط سریالی شهرها در افغانستان