ایران پرسمان

آخرين مطالب

میراث ادبی ملک‌الشعرا در روزنامه خراسان 112 سال قبل انديشه

میراث ادبی ملک‌الشعرا در روزنامه خراسان 112 سال قبل
  بزرگنمايي:

ایران پرسمان - خراسان / کدام سروده‌های استاد محمدتقی بهار، برای نخستین بار در روزنامه خراسان منتشر شد؟
به استناد نوشته ملک‌الشعرا بهار، در جلد نخست کتاب «تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران»، اولین روزنامه‌ای که اشعار وی را منتشر کرد، روزنامه خراسان با مدیرمسئولی سیدحسین اردبیلی بود که در اسفندماه سال 1287، در شهر مشهد منتشر شد؛ ملک‌الشعرا یکی از دست‌اندرکاران روزنامه بود و برخی از اشعار او، برای نخستین‌بار از طریق روزنامه خراسان، به دست مردم رسید. این سروده‌ها میراث گران‌قدر ادبی بهار در روزنامه خراسان و راوی روزگاری است که مردم در برابر استبداد صغیر به‌پا خاسته بودند. به مناسبت سالروز درگذشت این شاعر نامدار معاصر، به مروز چهار نمونه از اشعار او در روزنامه خراسان می‌پردازیم.
ملکا جور مکن
«ملکا جور مکن»، با عنوان «تخمیس وطنی»، مخمسی است سروده ملک‌الشعرا بهار که نخستین‌بار روز پنج‌شنبه، 9 اردیبهشت 1288 در شماره 10 روزنامه خراسان انتشار یافت؛ «ملکا جور مکن پیشه و مشکن پیمان/ که مکافات خدائیت بگیرد دامان / خاک بر سر کندت حادثه دور زمان / خاک مصر طرب‌انگیز نبینی که همان / خاک مصر است ولی بر سر فرعون و جنود». این مخمس که نسبتاً طولانی است، مانند بیشتر اشعار بهار در این دوره و در روزنامه خراسان، محتوایی سیاسی دارد و خطاب به محمدعلی‌شاه سروده شده‌است.
از رحمت حق نباش نومید
ترکیب‌بند «از رحمت حق نباش نومید»، با تیتر «ترانه ملی»، سروده دیگر مرحوم بهار است که نخستین‌بار روز سه‌شنبه، 28 اردیبهشت 1288، در شماره 13 روزنامه خراسان منتشر شد؛ «دوشینه ز رنج دهر بدخواه / رفتم سوی بوستان نهانی / تا وا رهم از خمار جانکاه / در لطف هوای بوستانی / ... / این مژده به گوش من رسانید/ از رحمت حق مباش نومید». شعر محتوایی امیدوارکننده دارد و خطاب به مردم نوشته شده‌است. از نظر تاریخی، شعر را در زمانی منتشر کرده‌اند که کار قیام علیه استبداد صغیر، در بیشتر مناطق ایران بالا گرفته‌بود.
اهلاً و سهلاً ای نسیم بهار
قصیده مسمط مستزاد «اهلاً و سهلاً ای نسیم بهار»، نخستین‌بار در روز پنج‌شنبه، 24 تیر 1288 در شماره‌های مکرر 19 و 20 روزنامه خراسان منتشر شد. زمان انتشار شعر، با فتح تهران توسط مشروطه‌خواهان همزمان است و در واقع عرض تبریکی است بابت پیروزی مردم بر استبداد: «اهلاً و سهلاً ای نسیم بهار / ای قاصد زلف یار / از زلف یار آیی چه داری بیار / ای کاروان تتار/ ... / بادا نگهدارت به لیل و نهار / لطف خداوندگار».
الحمدلله ...
ترجیع‌بند «می ده که طی شد دوران جانکاه»، سروده ملک‌الشعرا بهار، نخستین‌بار روز پنج‎شنبه، 31 تیر 1288 در شماره 21 روزنامه خراسان منتشر شد؛ این شعر، اولین سروده‌ای از بهار است که با نام او در روزنامه منتشر می‌شود و دلیل آن، سقوط استبداد صغیر و آغاز سلطنت احمدشاه است: «می ده که طی شد دوران جانکاه / آسوده شد مُلک‌، الملک‌لله / شد شاه نو را اقبال همراه / کوس شهی کوفت بر رغم بدخواه / شد صبح طالع‌، طی شد شبانگاه / الحمدلله‌، الحمدلله»
جواد نوائیان رودسری 

لینک کوتاه:
https://www.porsemannews.ir/Fa/News/279028/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

14 درصد از معاینات نزاع پزشکی قانونی مربوط به زنان مدعی همسرآزاری

خدمات جامعه مامایی در دوران همه گیری کرونا قابل تقدیر است

تلاش قابل تحسین توانمند عزیز کشورمان برای صعود به قله 2 هزار متری

7 راهکاری که می توانید با آن ها بیشتر به خود عشق بورزید

روانشناسی/ مقابله با اضطراب بازگشت به کار در دوران کرونا

وحشتناک‌ترین صاعقه در استرالیا

استفاده نیروی دریایی آمریکا از جت‌پک

زنده شدن عجیب ماهی منجمد!

ترس مردم روستایی در هند از شعله های عجیب آتش از لوله ای که در زمین فرو رفته بود

شاخصه‌های دولت اسلامی در نگاه قرآن؛‌ مبارزه با ویژه خواری

نجات بچه دلفین در ساحل

بعضی‌ها باید فرهنگ شهری رو از این اردک‌ها یاد بگیرن!

حکمت/ لجاجت چه پیامدی دارد؟

لحظه تصادف وحشتناک تریلی 18 چرخ با قطار در تگزاس

لحظه‌های نابی که زود گذشت

بارش تگرگ های 5 سانتی در ایالت فلوریدا

تصادف راننده حواس پرت و موتور سوار بی احتیاط

ترین ها/ اولین مومیایی باردار مصری کشف شد!

ترمز دردسرساز برای دوچرخه سوار در خیابان

تارزان در دنیای واقعی!

مرد عنکبوتی در دنیای واقعی!

4گوشه دنیا/ بیماری نادر دختر انگلیسی که هنگام خندیدن می خوابد!

جشن تولد 25 سالگی یک لاک پشت

تشویق برای شوت اشتباهی!

یک صحنه کاملا عادی در هند!

زنی در مالی 9 قلو به دنیا آورد!

بزغاله ای با هفت پا

مسدود شدن اتوبان با ورود گاو و تمساح!

تزئین جالب گچ در قالب‌های سیلیکونی

نجات معجزه آسای یک موتور سوار از مرگ حتمی

گوناگون/ 10 حقیقت جالب درباره مثلث برمودا

نماهنگ «یا رب تو ببخش» با صدای بنی‌ فاطمه

برنامه‌ های هفته جهانی نجوم در ایران اعلام شد

چه عواملی باعث می‌شود مردم قرنطینه را رعایت نکنند؟

مستاجران خانه بتنی ساخته شده با چاپگر سه بعدی

ترجمه/ موشک فضایی غول‌پیکر چین سرگردان در آسمان با مکان فرود نامعلوم!

حذف بو و گازهای سمی تصفیه خانه با فناوری نانو

ساخت نرم‌ترین ایمپلنت مغز با سوزن قندی

سقوط زباله‌های فضایی به چه شکل است؟

موشک چینی در روز شنبه وارد جو زمین می‌شود

کشف ژن‌هایی مرتبط با رنگ چشم انسان

3 دانشمند مدعی وجود "قارچ" در مریخ شدند!

داستانک/ تقوا چیست؟

ستاره درخشان شعر جنوب، تسلیم سرطان شد/ ماجرای جنجالی قاسم آهنین‌جان چه بود؟

آوازخوانی استاد آهنین‌جان در بیمارستان برای پرستاران

تازه های نشر/ چند کتاب تازه‌ منتشر شد

صوت/ قصه های نوبرخانوم؛ نوشته شرمین نادری_ قسمت دوم

شعر خوانی زیبایی از مرحوم حسین منزوی

شعر طنز/ دوبیتی های خبری هفته

یادگاری عجیب یک شاگرد نزد استاد شفیعی کدکنی