ایران پرسمان - در سالهای اخیر، همزمان با گسترش شتابزده ابزارهای هوش مصنوعی، نگرانیها درباره پیامدهای اجتماعی و انسانی این فناوری نیز بهطور چشمگیری افزایش یافته است.
به گزارش خبرفوری، تازهترین موج انتقادها نشان میدهد که هوش مصنوعی، بهویژه در غیاب مقررات سختگیرانه، به بستری تازه برای بازتولید زنستیزی، نژادپرستی و خشونت دیجیتال تبدیل شده است.
هوش مصنوعی و بازتولید تبعیض
در هفتههای گذشته، گزارشهایی منتشر شد که نشان میدهد زنان سرشناس، از سیاستمداران گرفته تا هنرمندان، هدف سوءاستفادههای گسترده با ابزارهای تولید تصویر مبتنی بر AI قرار گرفتهاند. از جمله، الکساندریا اوکاسیو کورتز، بازیگران و خوانندگان زن، با درخواستهایی برای تغییر رنگ پوست یا تولید تصاویر جنسی جعلی مواجه شدهاند. در یکی از شوکآورترین نمونهها، تصویر جعلی یک زن یهودی در مقابل اردوگاه مرگ آشویتس منتشر شد؛ مثالی که نشان میدهد مرزهای اخلاقی بهراحتی در حال فروپاشی است.
بیشتر بخوانید:
افشای تصاویر خصوصی زنان در چین | علیه پورنوگرافی دیپفیک
فناوری بدون ترمز
این در حالی است که شرکتهای فناوری، برای محصولاتی مانند خودروهای بدون راننده، ملزم به عبور از آزمونهای ایمنی سختگیرانه هستند. اما ابزارهای هوش مصنوعی که امکان آزار، تحقیر و خشونت جنسی دیجیتال را فراهم میکنند، عملا بدون هیچ «کمربند ایمنی» روانه بازار شدهاند. نمونه بارز آن، ابزار هوش مصنوعی گروک است که امکان تولید تصاویر جعلی جنسی را فراهم میکرد.
لابی فناوری و افسانه «ضد نوآوری بودن مقررات »
در دو دهه گذشته، غولهای فناوری با لابیگری گسترده این ایده را جا انداختهاند که هرگونه مقرراتگذاری، دشمن نوآوری است. اما واقعیت این است که سودهای نجومی شرکتهایی مانند انویدیا و دیگر بازیگران بزرگ، همزمان با افزایش آسیبهای اجتماعی، این روایت را زیر سؤال برده است.
برخی دولتها تلاش کردهاند واکنش نشان دهند. در آمریکا، طرح «Defiance Act» با حمایت چهرههایی مانند اوکاسیو کورتز در پی آن است که قربانیان دیپفیکهای جنسی بتوانند از سازندگان این محتوا شکایت کنند. در بریتانیا نیز تولید تصاویر جنسی جعلی جرمانگاری شده و دولت خواستار پاسخگویی چتباتها در چارچوب قانون ایمنی آنلاین شده است. با این حال، منتقدان میگویند این اقدامات پراکنده، واکنشی و پر از خلأ قانونی است.
سودآوری آزار
تحقیقات نشان میدهد صدها اپلیکیشن موسوم به «برهنگی» با میلیونها بار دانلود، میلیاردها دلار درآمد ایجاد کردهاند؛ درآمدی که بخشی از آن مستقیما به جیب شرکتهای بزرگ فناوری میرود. این یعنی آزار زنان و کودکان، به شکلی ساختاری، به یک مدل تجاری تبدیل شده است.
زنان تنها ۱۲ درصد پژوهشگران حوزه AI را تشکیل میدهند و سهم آنها از سرمایهگذاری خطرپذیر کمتر از ۲ درصد است. نتیجه روشن است: جهانی که توسط مردان طراحی میشود، اما زنان بیشترین هزینههایش را میپردازند. از تبعیض در استخدام و دستمزد گرفته تا خطاهای پزشکی و حذف از خدمات مالی، هوش مصنوعی در حال تشدید نابرابریهای قدیمی است.
ضرورت مقررات پیشگیرانه
جمعبندی کارشناسان روشن است: بدون مقررات شفاف، پیشگیرانه و مبتنی بر حقوق بشر، هوش مصنوعی به جای آیندهای درخشان، به کابوسی نابرابر تبدیل خواهد شد. تجربه سایر صنایع نشان داده که مقررات هوشمند، نهتنها مانع نوآوری نیست، بلکه اعتماد عمومی و رشد پایدار را تقویت میکند. پرسش اصلی این است: آیا دولتها جسارت ایستادن در برابر غولهای فناوری را دارند، یا نیمی از جامعه باید بهای این تعلل را بپردازد؟